Games voor (tegen) dyslexie

Bookworm is een game die verschillende prijzen heeft gewonnen en erg leuk om te spelen:

dyslexie game

Toen ik de game liet zien aan een leraar Nederlands riep hij: “Dat is een goede game voor kinderen met dyslexie!” Misschien heeft hij wel gelijk. Het gaat er bij bookworm om om in die enorme brij van letters woorden te herkennen. Eigenlijk zouden we het moeten testen. Wie heeft er dyslexie en wil deze game proberen? Je kan het online spelen bij Zylom.

Als je (gratis) lid wordt van Zylom mag je een gratis deluxe versie van dit spel (of een ander spel) downloaden, met nog meer mogelijkheden.

Welke dyslecticus probeert het uit? Laat me weten. Het staat bij Zylom bij de woordgames.

De kroonprins is dood, leve de kroonprins!

Serious games zijn de belofte voor de toekomst. Zo gaat een groot deel van het nieuwe onderwijs in de toekomst er uit zien. Ik geloof dat ook, maar wie regelmatig mijn blog leest of wel eens bij een presentatie van mij is geweest, weet ook dat ik ook veel beperkingen zie aan videogames. Het zijn geen wondermiddelen waarmee je de jeugd – die niet meer bereid is om ‘ouderwets’ onderwijs te volgen- alles kunt leren.

Storytelling

We leren veel doordat we elkaar verhalen vertellen. Over hoe je met je gezondheid moet omgaan, of dat je beter je geld niet bij bepaalde banken kunt plaatsen, over hoe gevaarlijk het is als je op reis gaat en hoe handig je vader omging met die lastige manager op zijn werk. Ook in het ontwerpen van serious games is het ‘verhaal’ vaak het belangrijkste leerelement. Maar zijn games wel geschikt om verhalen mee te vertellen? Volgens Chris Crawford, nestor uit de game-industrie, niet. Hij stelt dat de interactie van games bestaat uit: naar voren, links, rechts, achteren en schieten en dat het verhaal om de game heen puur een inpakpapiertje is. Hij heeft wel een beetje gelijk, want wie kent er een game met een echt goed verhaal, laat staan een interactief verhaal. Dat maakt het ontwerpen van goede serious games lastig, want hoe maak je een game waarin je bijvoorbeeld iets leert over geschiedenis, (bedrijfs-)politiek of communicatie, als de computerinteractie vooral lopen, schieten en meerkeuzevragen is?

Interactive storytelling

Het antwoord daarop zou wel eens interactive storytelling kunnen worden. Als je nog nooit gehoord hebt van interactive storytellng, moet je even kijken naar onderstaande video.

De techniek van interactive storytelling opent deuren, waar serious gaming ophoudt! Opeens kan je als speler het verhaal beïnvloeden, je kan ‘echt’ communiceren met de computer en het gaat niet meer alleen over cijfers (tycoongames) en meerkeuzevragen als interactie. Tegelijkertijd is de realiteit dat goede interactive storytelling nog een paar jaar weg is. Als je facade (bovenstaande video) speelt, merk je dat de engine nog erg beperkt is. We zullen zien wat er gaat gebeuren. Dit jaar komt heavy rain uit, ook een game waarin je als speler het verhaal kunt spelen, alsof je zelf acteur bent in een thriller.

Interactive storytelling is een interessante ontwikkeling op gebied van gaming en gaat zeker op gebied van serious gaming interessante toepassingen opleveren. We zijn er nog niet, maar ik hou het zeker in de gaten. Wie er meer over wil lezen, onderstaand boek is een erg goede introductie in de materie:

Chris Crawford On Interactive Storytelling
Chris Crawford On Interactive Storytelling
Chris Crawford

spelen

Een heel interessant verhaal van onderzoeker Stuart Brown over spel en spelen:

Een van de belangrijkste dingen die hij zegt in deze presentatie is dat spel niet iets is ter voorbereiding van ‘volwassen’ activiteiten. Zeg maar dat een jonge kat moet spelen met haar broertjes en zusjes om later goed op muizen te kunnen jagen. Hij stelt dat spel (fantasie, flirten, onderzoeken, proberen, uitdagen) essentieel is voor het leven. Een ander punt wat me opviel in zijn voorbeelden is dat hij het vooral heeft over lichamelijk spel (sport, muziek, dansen, springen, met de handen dingen doen) en dat dat zo veel positieve effecten heeft op ons ‘menszijn’. Als voorbeeld gaf hij dat ingenieurs beter in staat zijn problemen op te lossen als ze veel met hun handen werken. Dat heeft dan weer implicaties voor videgames, want het spelen van videogames is nauwelijks lichamelijk, behalve als je de Nintendo Wii neemt. Misschien verklaart de neuropsychologie het succes van de Wii?

revalideren door middel van games

Ik ben betrokken geraakt bij een project van Focal. Dit bedrijf heeft de Track’r ontwikkeld een apparaat voor CVA revalidatie bij ouderen (halfzijdige verlamming door hersenbloeding). De hardware ondersteunt de arm die niet meer helemaal goed functioneert en door middel van een aantal sensoren wordt de positie van de arm uitgelezen naar een computer. Genoeg basismateriaal om een paar leuke games op te ontwikkelen. 

De bedoeling van de games die gemaakt zijn en worden voor de Track’s is revalidatie en om te kijken of dat werkt is het apparaat afgelopen jaar op een aantal verzorgingstehuizen geplaatst in een testopstelling. Ik mocht bij een van de testbijeenkomsten zijn en het leukste vond ik toch het enthousiasme van de gebruikers (gemiddelde leeftijd 84!). Maar ook de testresultaten zijn zeer bemoedigend. Bijna alle gebruikers gingen vooruit en in een geval was er zelfs een gebruikster die voor de reguliere behandeling was ‘opgegeven’. Dat wil zeggen dat de ergotherapeut niet dacht dat er nog vooruitgang mogelijk was. Wat bleek, na een paar weken oefenen en spelen met de Track’r gingen haar spierfuncties toch (iets) vooruit. Hoe en wat is nog een groot vraagteken en waarschijnlijk revalideert men al door geconcentreerd bewegen. 

revalidatie games(de concentratie is belangrijker dan een ingewikkelde ‘therapeutische’ beweging)

De grootte van de steekproef is nog te klein om er iets wetenschappelijks over te kunnen zeggen, maar reden genoeg om door te gaan met het project. Ik was zelf verbaasd dat allerlei ‘regels van gamedesign’ ook gelden voor 84-jarigen die nog nooit eerder een computer hebben aangeraakt. Ook zij willen schieten en tennissen, zij willen multiplayer (met begeleider of kleinkind) en zij willen steeds hun score verbeteren. Het moet alleen allemaal een stukje langzamer en groter.

 

trackr

Het ontwerpen van games voor deze doelgroep en deze machine is dus meer een kwestie van bestaande gameplay ‘downsizen’ dan hele nieuwe gameplay bedenken, alhoewel als iemand een geweldig idee heeft voor gamers van 80+ met een handicap dan hoor ik het graag.

Wie meer wil weten over dit project of op de een of andere manier betrokken wil raken, neem contact op met Focal. Als we weer een stap verder zijn met dit bijzondere gameproject zal ik erover schrijven op mijn blog.

Eco games

Het gaat helemaal niet goed met ons weer. Paul Luttikhuis laat daar geen enkele twijfel over op zijn klimaatblog van het NRC. Ik zou denken dat alle mensen als een gek aan de slag zouden gaan om hun CO2 uitstoot omlaag te brengen. En ja er is veel gaande sinds Al Gore (wie heeft er nu nog niet een spaarlamp) en nee het is nog onvoldoende (we moeten onze CO2 uitstoot met meer dan 90 % terugbrengen om ernstige problemen te vermijden). Maar hoe leggen we dat uit aan “alle mensen”? Kunnen games daar een rol in spelen? Afgelopen halfjaar mocht ik met een zestigtal HKU gamedesign studenten met deze materie aan de slag. Hieronder een overzicht van wat resultaten:

De bijbehorende game is gemaakt in de Unreal edittor. Een wat ongebruikelijk platform voor een serious game, maar wel mogelijk.

Hier wat downloads van andere ecogames:
Eco game (in virtools)
Klimax (het milieu redden met sextoys)
LifeStyle game (anti burnout) in XNA gamestudio.
Een interactieve video over energiegebruik en indirect energiegebruik.
Running Out over een volkje dat zijn energievoorraden snel ziet opraken.

Het hele project is in meer detail terug te vinden op de volgende blog. De conclusie: ja games kun je gebruiken in de communicatie over energie(besparing) en klimaatverandering. Ja, door een game kunnen mensen zich bewust worden van (soms ingewikkelde) processen en ja, we weten nog steeds niet helemaal precies hoe (meer onderzoek is nodig). Onze intuïtie zei ons dat games voor (gedrags-)verandering het meest succesvol zijn als je het sociale aspect erin betrekt. Dus multiplayer games hebben meer impact dan individuele games.

PS. een aardig bijproduct is dit overzicht van allerlei milieugames die we bekeken hebben voordat we onze eigen games gingen ontwerpen.

impressie van de energie en klimaatgames door de HKU

Afgelopen donderdag was de grote presentatie van de ‘games tegen het broeikaseffect’, gemaakt door de HKU. Binnenkort zal ik er wat meer over schrijven, maar voor wie alvast een blik wil werpen op de artwork van de diverse games: klik hier.
virtueel milieu actievoeren
(ook in games zijn er actievoerders)

Ik moet zeggen dat ik erg onder de indruk was (nog steeds ben) over de resultaten. Het is nog steeds de vraag hoe we goede educatieve games moeten ontwerpen, en bij een lastig onderwerp als klimaatverandering en dan ook nog eens op het vlak van gedragsverandering (!) zijn de studenten er goed in geslaagd met (in mijn ogen) kansrijke concepten en ontwerpen.

Presentatie klimaatgames

Noteer alvast in je agenda: 18 december in de collegezaal van de HKU vanaf 10:00 uur Presentaties van de klimaatgames door de studenten van de HKU. 

Maar liefst 9 groepen studenten aan de HKU gamedesign zullen hun milieugames laten zien waar ze de afgelopen maanden aan gewerkt hebben. Ik mag natuurlijk nog niets verklappen maar er zullen verrassende concepten tussen zitten, zeker bruikbaar in milieucommunicatie of energie onderwijs. 

Kom zeker kijken. Het adres:

Faculteit Kunst, Media & Technologie
Collegezaal 
Oude Amersfoortseweg 131
1212 AA Hilversum

18 december 10:00 uur.

P.S. Een van de bijproducten van het klimaatgames project is een overview van milieugames die door anderen al gemaakt zijn en een overzicht van interactieve producten/websites tegen klimaatverandering.

Hoe win je make a game?

Ik mocht een workshop gamemaker leiden voor de Picknick Young een maand geleden. Omdat veel leerlingen die daar kwamen mee wilden gaan doen met de komende make-a-game wedstrijd van Kennisnet, gaf ik ze een paar tips over hoe ze kunnen winnen.

Om eerlijk te blijven zet ik de tips-om-make-a-game-te-winnen hierbij online. Als je de andere artikelen over serious game design in mijn weblog leest, zie je nog meer tips! Ik moet er natuurlijk bij zeggen dat ik nu niet in de jury zit, maar ik denk dat ik als ex-jurylid wel een aardig idee heb van waar de jury (en de toekomstige jury) op let.

Veel succes!

Design serious games

Serious Game Design issues

Op de ICT praktijkdag in België heb ik onderstaande lezing gegeven. Met mijn fotocamera opgenomen, dus het geluid en beeld is niet het super, maar met enige concetratie is het wel te volgen. Het verhaal gaat over het ontwerpen en zinvol gebruiken van games in het onderwijs. Kort samengevat gaat het er volgens mij om dat de uitdaging van de game (de game “challenge”) moet overeenkomen met de educatieve uitdaging. De uitdaging voor de ontwerper van games zit hem erin dat in de meeste succesvollge games, de uitdagingen nogal “plat” zijn: timing, mikken en schieten, wereldjes veroveren, projectie van macht, zo veel mogelijk resources verzamelen. Het is maar de vraag of we daar veel mee kunnen in de klas. We hebben eerder onderwijs nodig dat het tegenovergestelde leert: elkaar niet vernietigen, delen, niet te veel eten, communiceren met mensen, zuinig zijn op de aarde en de resources, enzovoort.

Een tweede uitdaging vormen de beperkingen van de computer. Alhoewel games er steeds mooier uitzien, begrijpt de computer nog maar weinig van menselijke interactie. Daarom zijn taalgames lastiger te maken dan bijvoorbeeld wiskundige games. Maar goed, voordat ik alles verklap, bekijk de video. Commentaar is zeer welkom, ik ben er ook nog niet helemaal uit hoe je een goede educatieve game ontwerpt.

serious games ontwerp

Verbeter de wereld met games

Serious games dienen een hoger doel. Sommige serious games zijn bedoeld om de speler kennis bij te brengen of nuttige vaardigheden aan te leren. Andere serious games zijn om jeugd te interesseren voor ‘saaie’ materie als een museum of teksten van shakespeare. De derde categorie serious games zijn games om de wereld te verbeteren.

red de wereld door een game

De wereld verbeteren door games?

Laten we elkaar geen mietje noemen, er is wel het een en ander te verbeteren aan deze wereld: klimaatverandering, ongelijke verdeling van rijkdom, dierenleed, het in rasse schreden opraken van onze energievoorraaden, oorlogen, honger, ziektes, het nog immer actuele emancipatie van vrouwen vraagstuk, enzovoort. Als je naar de website Social Impact Games gaat zie je een hoop games die over deze en andere belangrijke maatschappelijke thema’s gaan.
Wat kan je tegen zulke grote problemen doen met games, zal ongetwijfeld door je hoofd schieten. Een terechte vraag! Laten we dit eens nader onderzoeken.

Hoe bereiken we de jeugd?

Een paar jaar geleden was ik projectleider bij een streaming video project voor de Europese Commissie. Samen met het team namen we diverse congressen en lezingen op gebied van duurzame energie op. Binnen dat project werd er al snel geconstateerd dat de uitzendingen de jeugd niet bereikten. De jeugd speelt games dus waarom geen games ontwikkelen met als thema energiebesparing en duurzame energie? Op zich geen gekke gedachte, maar….bereiken we iets met dit soort games? Zouden kinderen die deze games spelen, zuiniger omgaan met energie? Zouden ze na het spelen van zo’n game het licht uitdoen als ze ergens een kamer verlaten? Zouden ze bij hun ouders gaan zeuren over meer spaarlampen in huis of groene stroom?

vegetariers game

Steer Madness is een andere wereldverbeter game die de bioindustrie en het eten van vlees aan de kaak stelt. Het is een mooi ontworpen game die enkele prijzen in de wacht heeft gesleept. Hoe mooi de game er ook uitziet, zou er iemand vegetariër geworden zijn van het spelen van die game? Ik vrees van niet en als ik de andere games op www.socialimpactgames.com bekijk, vraag ik me steeds af wat de impact van die games daadwerkelijk is. Ook mijn eigen aidsgame (simulatie) zal niet veel jongeren bewegen veilig te vrijen. Misschien wil ik als rasechte idealist te veel en gaat het er alleen maar om aandacht te vragen voor een bepaald maatschappelijk onrecht.
Zowiezo is de ‘wereld verbeteren’ wat extreem gesteld, maar ook aan bescheidener maatschappelijke thema’s als gezond eten, energiebesparen, carpoolen, genoeg bewegen, veilig vrijen worden aanzienlijke campagnes besteed om mensen te bereiken. Gezien de enorme populariteit van games in combinatie met de rijke interactieve ervaring die opgeroepen kan worden, moet er toch wat bereikt kunnen worden met serious games.

Gedragsverandering door games

Het doel van maatschappelijke campagnes zoals boven genoemd, is gedragsverandering. In gametermen zou dat betekenen dat als iemand een game gespeeld heeft op gebied van voeding, hij of zij daarna daadwerkelijk 2 stuks fruit per dag gaat eten en 2 ons groente. Geen woorden maar daden. Maar hoe bereik je dat?

Het was tijdens een van de uitzendingen van eerder genoemd streaming video project dat een mogelijke oplossing me in de schoot werd geworpen. Ik was in Brussel tijdens een conferentie over energiebesparing en een van de sprekers was Robert-Vincent Joule, professor in de psychologie aan de universiteit de provence.

Professor Joule

Terwijl ik bezig was de videoverbinding te optimaliseren en camerabeelden aan het mixen was, legde hij me in zijn toespraak uit hoe je mensen beweegt hun gedrag daadwerkelijk aan te passen. Zijn verhaal is online te bekijken en absoluut aan te raden voor een ieder die zich met gamedesign en/of maatschappelijke campagnes bezig houdt.

Kort samengevat komt zijn verhaal hier op neer:

Vroeger dachten we dat als mensen zich maar bewust zijn van de nadelige gevolgen van hun gedrag, dat ze dat gedrag dan vanzelf zouden aanpassen. Dit blijkt echter helemaal niet te kloppen. Een voorbeeld hiervan is een grootschalig onderzoek onder een groep studenten. Een groep werd heel goed worden voorgelicht over de negatieve gevolgen van roken versus een andere groep studenten die deze voorlichting niet kreeg. Beide groepen bleken evenveel te roken! Denk ook aan artsen in opleiding die toch echt wel de gevolgen van roken moeten kennen, maar er geen sigaret om laten. Wie kent er nog de “let op vet” campagne en is er daadwerkelijk minder vet door gaan eten?

Een tweede optie om het gedrag van mensen te veranderen is door straffen en belonen. Dit werkt wel, maar alleen zolang de straf en beloning in stand blijft. Mensen die kadootjes kregen wanneer ze geen auto rijden maar daarvoor in plaats de trein namen of thuis bleven werken, deden dit wel, maar alleen zolang het systeem van kadootjes in stand bleef.

Er is een derde strategie om gedragsverandering teweeg te brengen, die het meest effectief blijkt: het versterken van het commitment. Mensen moeten niet individueel aangesproken worden maar als een groep. Als je wilt dat mensen hun gordel omdoen in de auto, moet je ze benaderen via het gezin, dus via hun kinderen. Robert-Vincent Joule heeft energiebesparingsprojecten gedaan waarbij veel blijvend succes werd bereikt doordat scholen en gezinnen als groep benaderd werden en als groep in actie kwamen, tot en met energiebesparingscontracten tussen ouders en kinderen en energie-diplomauitreikingen door de burgemeester.

Gamedesign voor gedragsverandering

Wat kunnen we nu met bovenstaand inzicht als we een game moeten ontwerpen waarbij we hopen dat mensen hun gedrag veranderen (veilig vrijen, niet gaan roken, niet te veel drinken, een bob aanstellen als we uitgaan en dergelijke). Kennelijk is het sociale aspect de allerbelangrijkste succesfactor. De game moet het gevoel van een groep (een klas, een straat, een dorp of stadswijk of een gezin) versterken.

Op dit punt voel ik me een beetje ambivalent over de inzet van games. De meeste games die ik ken zijn namelijk erg individueel en het gebruik ervan leidt in mijn ogen meer tot individualisme, vervreemding of zelfs escapisme dan tot het gevoel tot een groep te horen. Hoeveel gezinstijd samen gaat er verloren omdat zoon- of dochterlief (of papa ; – ) ) het liefst achter het internet kruipt als hij of zij thuis komt? Aan de andere kant ontstaan er ook allerlei nieuwe sociale verbanden door MSN, Hyves en games als Habbo Hotel, World of Warcraft en andere online spelletjes. In dit kader is het opmerkelijk te noemen dat toen een speelster van World of Warcraft zich letterlijk doodspeelde, er duizenden gamekarakters op kwamen dagen bij de begrafenis van haar virtuele karakter, dat met haar menselijke speelster ook stierf.

begrafenis bij WoW

Het vraagt om meer onderzoek, maar kennelijk vertonen gamers empatisch gedrag binnen het spelen van hun spel en is het dus ook mogelijk om groepsvorming te laten ontstaan door het ontwerp van een game. De tweede stap zou dan zijn die groep te bewegen om iets te veranderen in hun gedrag. Dit misschien zelfs te mengen in de gameplay. Waarom spelers van World of Warcraft geen punten of items geven als ze groene stroom gebruiken? Of een bewegingsspel met mobieltjes die door middel van plaatsbepaling en snelheid van verplaatsing punten geven voor het aantal stappen of fietsbewegingen dat je per dag maakt? Waarom geen game over gezonde voeding waarbij in de klas
en bij gezinnen thuis punten gescoord kunnen worden voor goede maaltijden? Omdat de groepsvorming en interactie tussen echte mensen centraal staat, is het uitvoeren van zo’n gameconcept bewerkelijker dan een flashspelletje ontwikkelen en ergens op een site zetten. De computer zal ook meer de rol krijgen van communicatieinstrument dan als centraal spelbord. Maar als we daadwerkelijk iets willen bereiken heeft de eerste aanpak kans van slagen en de tweede nauwelijks. Eigenlijk is dit iets wat leraren allang weten: je moet eerst een relatie opbouwen met je klas voordat leerlingen kan bewegen iets te leren. Alleen maar roepen hoe het hoort zonder een relatie met de desbetreffende jongeren aan te gaan heeft geen zin. In serious game ontwerp kunnen we dat inzicht proberen te gebruiken.